Rytm snu i czuwania u dzieci w wieku 0-3 miesiące


W pierwszych trzech miesiącach życia dziecka nie ma jeszcze gotowości na stały, powtarzalny plan dnia. To czas, kiedy wszystkie układy w organizmie maluszka intensywnie dojrzewają – dziecko przyzwyczaja się do życia na świecie. Zapotrzebowanie na sen jest ogromne; początkowo noworodki przesypiają 16-18 godzin na dobę. Jest to jednak wartość sumaryczna – ze względu na potrzebę częstych karmień sen podzielony jest na krótkie odcinki na przestrzeni całej doby.

Początkowo maluszek żyje rytmem swoich karmień i to one oddziałują również na jego sferę snu – bardzo często sen pojawia się po karmieniu
i tak jest bardzo dobrze! Dopiero po 6-7. tygodniu życia rozpoczyna się proces kształtowania rytmu okołodobowego, co przynosi bardzo dobrze przesypiane noce z tylko
1-2 pobudkami na karmienia oraz dni z wieloma dłuższymi lub krótszymi drzemkami. To pierwszy dobry moment na zaznajamianie maluszka z zasypianiem w łóżeczku.

Dziecko karmimy na żądanie, najlepiej już przy wczesnych oznakach głodu. Początkowo maluszek karmiony piersią może zgłaszać się na karmienie co 1-1,5h. Dzieci karmione mlekiem modyfikowanym wymagają karmień w nieco dłuższych odstępach czasu (mieszanka daje na dłużej uczucie sytości). Jeżeli jednak maluszek był niedawno karmiony, a marudzi lub popłakuje i w jego zachowaniu widać niepokój, zapewne chodzi
o potrzebę snu. W pierwszych miesiącach życia dzieci potrzebują spać bardzo często, nawet co
40 minut. W takiej sytuacji najlepiej jest w pierwszej kolejności pomóc dziecku zasnąć, np. otulając je, przechodząc w spokojne miejsce, włączając szum i kołysząc na rękach zamiast podawać kolejna porcję mleczka. Jeżeli takie Wasze działania nie przyniosą snu w ciągu 10 minut, dopiero wtedy spróbujcie
nakarmić maluszka.

Krótkie czasy aktywności i trudne drzemki

Z pewnością już w pierwszych tygodniach życia Waszego dziecka zauważycie, jak krótkie są jego czasy czuwania. Przekraczanie ich poprzez „przetrzymywanie” maluszka
w aktywności zbyt długo może być dla niego niebezpieczne
i z pewnością negatywnie wpłynie na jego sen. Zalecane czasy aktywność, według wieku dziecka, wynoszą:

Czas aktywności to czas od pobudki do kolejnego zaśnięcia maluszka:

  • kiedy mija zalecany czas aktywności rodzice powinni kończyć rytuał
  • przedsenny, a dziecko – być bliskie zaśnięcia

W pierwszych miesiącach życia typowe są nieregularne i trudne drzemki. Wyjątkiem są pierwsze
2 tygodnie po przyjściu na świat maluszka, kiedy rodzice mają wrażenie, że wybudza się on na karmienia i niemalże od razu chce ponownie spać. Drzemki wtedy są długie, a noce spokojne. Pamiętajcie jednak, że w pierwszym miesiącu życia powinniście karmić dziecko regularnie co 3 godziny. Ta zasada przestaje obowiązywać od drugiego miesiąca życia maluszka, czyli dziecko od 5. tygodnia życia w nocy może pospać dłużej niż 3 godziny.

W drugim i trzecim miesiącu życia noce wciąż powinny być spokojne – niemowlęta w tym wieku budzą się zazwyczaj na 1-2 karmienia. Drzemki stawać się będą trudniejsze,
a jedynie druga i trzecia drzemka będą przynosić dziecku dłuższy sen (1,5-2,5 godziny). Po dłuższej drzemce spodziewajcie się nieco dłuższego czasu aktywności,
ale nadal w granicach wyżej wskazanych maksymalnych czasów aktywności. Dla niektórych maluszków nawet zalecane czasy aktywności mogą początkowo okazać się zbyt długie – najlepiej podążać za indywidualnymi potrzebami dziecka, obserwując oznaki zmęczenia i gotowości do snu. Nie skupiajcie się zatem na planach dnia, ale na zapewnianiu dziecku takiej ilości snu, jakiej faktycznie potrzebuje.

Dobrze przesypiane drzemki to warunek dobrze przesypianych nocy!

Doba u dzieci w pierwszych
3 miesiącach życia dzieli się na wyraźnie dłuższy dzień i krótszą noc. Noc trwa między 7 a 10 godzin (po 4. miesiącu dziecko potrzebuje spać w nocy 11-12 godzin). Jeżeli Wasz maluszek miewa dość długie drzemki późnym popołudniem,
a następnie pozostaje aktywny nawet do 1:00-2:00 w nocy, zalecam, aby delikatnie wybudzać go po
2 godzinach snu po godzinie 17:00.

Właściwe czasy aktywności
w pierwszych 3 miesiącach życia nie przekraczają 1,5 godziny. Przemęczenie spowodowane zbyt długim czasem aktywności jest dla dziecka bardzo trudnym doświadczeniem oznaczającym przeciążenie małego organizmu ponad jego możliwości. Przynosi to reakcję stresową i może być dla dziecka niebezpieczne – już po zaśnięciu może oznaczać niebezpiecznie głęboki sen,
który określony został jako czynnik zwiększający ryzyko SIDS (Syndrom Nagłej Śmierci Łóżeczkowej). Dodatkowo, przemęczenie znacznie utrudnia dziecku zasypianie oraz pozostawanie we śnie.

W 3. miesiącu życia zauważycie coraz więcej regularności w planie dnia: czasy aktywności wydłużą się do 90 minut, wciąż najłatwiejsza będzie druga i trzecia drzemka.
Przy tych drzemkach warto dziecku pomagać, tzn. organizować je w taki sposób, aby trwały 60+ minut.
Może to oznaczać sen w chuście,
w wózku lub drzemkę kontaktową
(na rodzicu lub innej osobie,
ale w bezpieczny sposób, czyli
z unieruchomieniem maluszka).

W tym wieku dzieci mają zazwyczaj 4-5 drzemek i powinny przesypiać łącznie w ciągu dnia około
3,5-5 godzin. Wasz maluszek powinien korzystać z drzemek kontaktowych, na spacerze
w wózku/w chuście, ale także
w domu – we własnym łóżeczku,
w którym powinien przesypiać noc.
O bezpiecznym miejscu snu przeczytacie tutaj:

https://www.monikahuntjens.com/post/miejsce-snu

Autor

  • Od 2017 roku wspieram rodziców pragnących pomóc swoim dzieciom dobrze spać. W mojej pracy korzystam ze współczesnej wiedzy z dziedziny medycyny snu, medycyny snu dziecka oraz psychologii dziecka. Ukończyłam kurs i przeszłam pełen proces certyfikacji jako Konsultantka ds. Snu Dziecka (Family Sleep Institute w Nowym Jorku) oraz kurs Terapii Poznawczo-Behawioralnej Bezsenności u osób dorosłych (Polskie Towarzystwo Badań nad Snem, Narodowa Fundacja Snu i Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie).

    Moją wiedzę o psychologii rozwoju poszerzałam na studiach na Uniwersytecie SWPS na kierunku „Psychologia dziecka”. Cały czas podnoszę moje kwalifikacje, aby jak najpełniej wspierać rodziny potrzebujące pomocy eksperta od snu dziecka. Jako pierwsza konsultantka ds. snu dziecka z Polski otrzymałam akredytację najważniejszych międzynarodowych organizacji zrzeszających ekspertów od snu dziecka: International Pediatric Sleep Association, European Sleep Research Society oraz International Association of Child Sleep Consultants.

    Jestem prelegentką podczas Światowego Dnia Snu. Regularnie uczestniczę w międzynarodowych konferencjach poświęconych tematyce snu dziecka. Jako jedyna Konsultantka ds. Snu Dziecka w Polsce wydałam książkę – poradnik dla rodziców: „Dobry sen maluszka”. W 2023r. uzyskałam tytuł Specjalistki ds. Dietetyki Pediatrycznej. Obecnie przygotowuję się do międzynarodowej certyfikacji dotyczącej opieki nad noworodkiem.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *